دلتنگی ها و اندیشه ها sanhavak


+ کلیسای لوتری - تحولات اخیرذ5

نظریۀ مرگ و رستاخیز درعهدجدید که از سوی الهیات آزادیخواه مورد غفلت قرار گرفته بود ، یا اینکه در انجیل به آن اهمیت داده نشده بود ، نه تنها قابل درک نشد ، بلکه به عنوان کلمه ای که اشاره به وضع معاصر دارد به شمار آمد .

میان شکل افسانه ای نظریۀ مرگ و رستاخیز کتاب مقدس و خود آن ، که الهی دانان لوتری می خواستند ان را در مقولات اگزیستانسیا لیسم تفسیرکنند ، فرق گذاشته شد .

 


<

تأکید روی فردگرایی و انکار نفوذ  شخصی خارجی ، که اساس الهیات آزادیخواه بوده است ، راه را برای فهم جدید جامعه گشود و مأ خذیت کتاب مقدس و کلیسا را مورد تأ کید قرار داد .

تحقیقات دربارۀ کتاب مقدی فر ق میان ( انجیل ساده ) ، که بوسیلۀ عیسی وعظ شده بود و عقثیدۀ به مسیح را به عنوان دو مذهب متفاوت درعهدجدید ، از میان برداشت .از سوی دیگر الهیات آزادیخواه درمیدان نبرد ، بر تقاضای متدهای تحقیقات تاریخی کتاب مقدس پیروزشده بود . حقانیت و لزوم تحقیقات نقادانه در این زمینه عملاً در هر گوشه و کنار به رسمیت شناخته شده بود و نتایج اصلی تحقیقات مربوط به کتاب مقدس حتی درمیان غیر روحانیان پذیرفته شده بود . این وضع از پایان قرن 19 اساساً تغییر یافته بود .

یکی ازعواملی که به اقدام برای ایجاد الهیاتی جدید کمک کرد رنسانس لوتری بود .هر چند تحقیقات مربوط به موضوع لوتر و تعالیم او در سراسر قرن 19 جریان داشت ولی جریان جدیدی پس از سال 1900 م. آشکارشد . از آن تاریخ به بعد تحقیقات روی جنبه های گوناگون الهیات لوتری ، فرق میان طرز فکر تئولوژیکی اصلاح طلبان و طرز فکری که عموماً از الهیات لوتری پذیرفته شده بود  را روشن ساخت و رابطۀ لوتررا با وضع الهیات جدید نشان داد .

 

پیشگامان این تحول جدید عبارت بودند از دانشمندان آلمانی :
( کار ل هل ) ( 1866-  1929 ) ،( سی . اشتانگه) ( متولد 1870 ) ، ( ه . بوهمر ) ( 1869- 1927 ) ، ( ا . هرش ) ( متولد 1888 * ، ( ا . فوگلزانگ ) ( متولد 1904 ) و درخارج آلمان الهی دانان سوئدی : ( ا. بیلینگ ) ( 1871- 1939 )  - که کتاب او در موضوع ( دکترین لوتر  دربارۀ حکومت ) ( 1900 ) موجب دایر شدن مدرسه ای در سوئد شد – و ( ان . زودر بلوم )( 1866- 1931 ) .

رنسانس لوتر بیش ازهمه مرهون دانشمندان آلمانی و سوئدی است ، گرچه الهی دانان دانمارکی و فنلاندی نیزهمکاریهای مهمی با آن داشته اند . شیفتگی نسبت به الهیات لوتر به طور ضروری منجربه مکتب محدود اعتر افی لوترنمی شود ، چنانکه این مطلب را می توان از این حقیقت در یافت که دانشمندان خارج از جامعۀ لوتر ی مانند ( پی . اس . واتسون ) و ( ج . روپ ) درانگلستان دراین شیفتگی سهیم بود ند و با همان روح ، کمکهای مهمی به این امر کردند . مطالعه و بر رسی لوترممکن است برای اقدام به ایجاد یک تئولوژی روحانی دارای اهمیت باشد .

هنگامی که کلیساهای لوتری ازسال 1933 به بعد با حکومت دیکتاتوری مواجه شدند اساس تئولوژیکی مقاومت آنها نئوار تود وکسی بود که ما کوشیده ایم ریشه های آن را تجزیه و تحلیل کنیم . این تئولوژی درکلیسا ی اعترافی آلمان ، درمبارزه با نازیسم ، حتی به مکتب اعترافی لوتری ، مشابه به آنچه در نیمۀ اول قر ن 19 وجود داشته ، گسترش یافت .

6 ) ر - درعصر روشنگری ، وضع عبادت درکلیساهای لوتری دچار نوعی فقرشده بود .عبادات آنها به اختصار برگزار می شد و برخی از قسمتهای آن را از قبیل مقدمات از دست داده بودند . در طرحهایی که برای تجدیدنظر درعبادات در  1800 م. مورد بحث و گفتگو بود عبادات کاهش یافته و حذ ف برخی از قسمتها پیشنهاد شده بود .

 

در  قرن 19 به منظور اصلاحات در کلیۀ کلیساهای لوتری نهضتی پدید امد .نخستین اصلاح در این زمینه در کتاب عبادت پر وسی ساغل 1816 بود که مرهون شخص شاه ( فر در یک ویلهلم سوم ) بود .ایدۀ او بازگشت به نوشته های عبادی لوتربود ، اما او همچنین برخی از عناصری را که از کلیسای اولیه ، عبادات شرقی و سنت اصلاحی اخذ شده بود به رسمیت شناخت . در کلیساهای مختلف لوتری آلمان تعداد زیادی از نظام نامه های رسمی و خصوصی در  خلال قرن 19 منتشر شده بود . روند عمومی این نظام نامه ها بازگشت به عبادت لوتری دور ان اصلاحات بود اما منطبق با مقتضیات زمان . این نهضت اصلاحی مجدد در برنامۀ کار کلیسای جدید آلمان در 1954 م. به اوج خود رسید که منحصراً بر اساس طرح اصلاحات نبود ، بلکه مشتمل بر عناصری ازعبادت عمومی موروثی از کلیسای غرب بود .

در  کلیساهای اسکاندیناوی توسعۀ مشابهی صورت گر فته بود .تفاوت اصلی این است که همسانی عبادت عبادت در این کلیساهای ملی ( به استثنای کلیسای دانمارک ) بیشتر است از آنچه درکلیساهای خواهرآنها در آلمان وجود دارد . نظام نامه های اختصاصی عبادی هیچ نقشی ر ا در  زندگی بلوکی قرن 19 ایفا نکرده است .  درسوئد  ، فنلاند و نروژ یک سلسله اصلاحات عبادی به وجود آمد که هد ف آن معرفی مجدد جنبه های متعلق به سنت لوتری و میراث عمومی مسیحیت غرب بود .

کلیسای سوئدی درخلال قرن 18 بیش از کلیساهای لوتری با موضوعات عبادی با سنت قدیم هماهنگی داشته و صاحب عبادتی غنی و ارزشمند بوده است .این کلیسا در تجدیدنظری که در  1811 م. درکتاب عبادت ان به عمل آمد دارای نشانهی مشخص روشنگری بود .

عبادت روز یکشنبه مختصر شده بود و اموری از قبیل خواندن انجیل در محراب و مقدمه نیز حذف شده بود .

 

از سوی دیگر یک سرود افتتاحی زیبا که در  1811 م. به رسمیت شناخته شده بود ( در یک شکل اصلاحی )  درکتاب عبادت سالهای بعد به عنوان سرود افتتاحی روزهای یکشنبۀ عادی ابقا شد واین امرنمایشگر آن بود که عصر روشنگری آن قدر ها هم که بارها وانمود شده بود از درک عبادی عاجز نبود .

قر ائت انجیل در محراب در  1860 م. و مقدمه در  1894 م. باردیگر مرسوم شد .کتابهای عبادت جدید درسالهای 1894 ، 1917 ، 1942 م. تصویب شدند .یکی ازکارهای جدید ، اصلاح آیات منتخب از کتاب مقدس بود که در  1860 م. انجام شد . همچنین معرفی دو سری اضصافی از درسها ( انجیل ها و رساله ها ) برای همۀ یکشنبه ها و اعیاد .

از هنگام این اصلاحات به بعد دو متن انجیلی درعبادتهای یکشنبه ، یکی در  محر اب و دیگر ی روی سکوی وعظ ، بعنوان متنهای تعیین شده برای مراسم ، خواند ه می شدند .

در  1887 م. در نروژ عبادت جدیدی برای مراسم روز یکشنبه تصویب شد . کارهای جدید عبارت بود ند از :  اعتراف به گناهان که پس از سرود ( خدایا ترحم کن ) ( به زبان یونانی و نروژی ) توسط جماعت حضاربه آواز خواند ه می شود ، سرود ( خدا را درآسمان جلال باد ) ( به زبان نر وژی ) که توسط روحانی خوانده می شود و جماعت حضار آن را ادامه می دهند ، ازبرخوانی اعتقادنامۀ حواریون ( توسط روحانی یا روحانی و جماعت حضار ) و مقد مه .

گام فراتردرکتاب محراب سال 1920 بر داشته شده بود که درآن به شفاعتها ، که سابقاً توسط روحانی روی سکوی وعظ خوانده می شد ، جای مناسب تری درست پیش از عبادت عشای ربانی داده شد که با پاسخها منتشر می شدند .

 

تجربیات سال 1920 به بعد نشان داده اند که عبادت کنندگان با میزان ر وبه افزایشی به از برخوانی اعتقادنامه و جواب گوییها پیوسته اند .در  1886 م. دو سری اضافی از درسها پس از نمونۀ سوئدی موسوم شد .

درفنلاند کتاب عبادت در  1886 م. و مجدداً در  1913 م. تجدید چاپ شد .یکی از ویژگیهای عبادت فنلاندی این است که کشیش فرمول آمرزش پس از سرود ( خدایا بر ما ترحم کن) را می خواغند .دو سری اضافی از درسها در 1886 م. مورد تأیید و تصویب قرار گر فتند .

در دانمارک کتاب عبادت سال 1685 م. همراه با تغییرات مختصری تا این زمان باقی مانده است .

از سال 1885 م. به بعد کلیسسای دانمارکی  دارای دو سری از درسها بوده است . در  1912 م. یک عبادت عشای ربانی که درآن ( دعا حمد وستایش خدا ) ، ( سر ود تحمید ) ، ( سرود مبارک است آنکه در نام خداوندگاربیاید ) و ( دعای عشای ربانی به مسیح ) به حالت اول بر گر دانده شده بود ند ، مورد تأیید و تصویب قرارگرفت . دراثر فقدان هرگونه اصلاح و تجدیدنظر اساسی درعشای ربانی درسالهای بین 1685 م. . 1912 آداب و رسوم عشای ربانی محلی دانمارک بیش ازآنچه دردیگر  کلیساهای اسکاندیناوی معمول بود نمایشگر تفاوتهایی بود و در  1949 م.  اسقفهای دانمارک یک کتاب راهنمای عبادت ، که در آن این انحر افات بعنوان اموری قابل تأیید سنتها به شمار آمده بودند ، منتشر کر دند .

در  1959 م. اعتراف به گناهان همراه با سرودهای ( خدا برما ترحم کن) و ( خدا را درآسمان جلال باد ) باردیگردرعشای ربانی مرسوم شد . درخلال نسل گذشته در بسیاری از کلیساهای لوتری ملاحظه ای رنسانس مربوط به عشای ربانی پدید آمد و تعداد شرکت کنند گان بطور قابل ملاحظه ای افزایش یافت . بسیاری از کلیساییان بیش از انچه دریک یا دو نسل گذشته معمول بود ، برای دریافت شعار اقدام می کردند . دربسیاری از شهر ها رسم شده بود که عبادت عشای ربانی مقدس را در کلیۀ یکشنبه ها برگزار کنند .

 

نویسنده : MEHDI ; ساعت ۱٠:٤٧ ‎ب.ظ ; چهارشنبه ۱۳۸٩/٢/۱
comment نظرات () لینک